تمدن هلیلرود؛ از خاک تا آینده / نقشه راه تبدیل میراث کهن جیرفت به پیشران توسعه و ثروت پایدار در جنوب کرمان
میراث چندهزارساله هلیلرود و محوطههای باستانی جیرفت فراتر از افتخار به گذشته، زمانی زنده خواهند شد که جشنوارههای هشت شهرستان منطقه، از رویدادهای ویترینی به زنجیره تولید ثروت، گردشگری و پیوند با نسل نو تبدیل شوند.

به گزارش خبر سبزواران، نام جنوب کرمان سالهاست که در ادبیات عمومی کشور با قطب کشاورزی، دشتهای حاصلخیز و تولید محصولات خارج از فصل گره خورده است؛ اما زیر پوست این پهنه حاصلخیز، گنجینهای چندهزارساله خفته که میتواند مکمل و چهبسا پیشران اصلی توسعه متوازن منطقه باشد: «تمدن کهن هلیلرود و محوطه باستانی جیرفت».
تأکید اخیر حجتالاسلام سید احمد حسینی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی جنوب کرمان، بر هدفمندسازی جشنوارهها در شهرستانهای هشتگانه، مجالی را گشوده تا یک پرسش بنیادین به بحث عمومی گذاشته شود: چگونه میتوان شکوه گذشته هلیلرود را از کتابهای خاکگرفته باستانشناسی به متن زندگی، معیشت و هویت امروز جوانان جنوب کرمان پیوند زد؟
عبور از رویدادهای مقطعی؛ ضرورت سنجش خروجی واقعی
برگزاری همایشها و جشنوارهها در صورتی که صرفاً به بیلانکاری، سخنرانیهای کلیشهای و چند اجرای گذرا محدود شود، اندکی پس از فرونشستن غبار تبلیغات فراموش خواهد شد. رویداد فرهنگی اصیل در جنوب کرمان زمانی ارزشافزا خواهد بود که به معیارهای ملموس و ماندگار ختم شود:
- تولید محتوا و پژوهش: چه تعداد اثر مکتوب، رمان تاریخی، فیلمنامه و مقاله علمی از دل این گردهماییها استخراج میشود؟
- پایداری انجمنهای بومی: آیا این برنامهها به تقویت گروههای هنری، مؤسسات مردمنهاد و فعالان حوزه میراث در عنبرآباد، کهنوج، قلعهگنج، منوجان، رودبار، فاریاب و جازموریان منجر شده است؟
- عدالت فرهنگی: آیا سهم کودکان و جوانان روستاها و کپرنشینان از این اعتبارات و برنامهها دیده میشود یا همه منابع در مراکز شهرستانها بلعیده میشود؟
بازنویسی روایت هلیلرود برای نسل دیجیتال و «زد»
نسل جدید با گوشیهای هوشمند، پلتفرمهای تصویری و بازیهای ویدیویی رشد میکند. سخنرانیهای خشک پیرامون کشفیات کنارصندل نمیتواند برای نوجوان امروزی هویتساز باشد. ضرورت دارد متولیان فرهنگی و فعالان رسانهای به تولید:
- مستندهای کوتاه روایی با گرافیک مدرن،
- پادکستهای جذاب از داستانهای کهن و خدایان نمادین جیرفت،
- پویانمایی و بازیهای رایانهای آموزشی،
روی آورند تا تاریخ و هنر کهن تراش سنگ صابونی به زبانی امروزی و قابل لمس ترجمه شود.
اقتصاد خلاق و گردشگری؛ تبدیل میراث به معیشت
تمدن هلیلرود نباید صرفاً یک مفهوم تجریدی باقی بماند؛ این خاک پررمزوراز باید سفره مردم جنوب را رونق بخشد. گردشگری فرهنگی، بومگردیهای منطبق بر معماری پایدار، احیای صنایعدستی مبتنی بر نقوش چند هزارساله کنارصندل و بازاریابی برای دستبافتهها و تولیدات محلی، حلقههای مفقودهای هستند که میتوانند برای صدها جوان جویای کار در هشت شهرستان جنوب کرمان اشتغال پایدار بیافرینند. هر جشنواره بدون زنجیره تجاریسازی و جذب پایدار توریست، حرکتی ابتر است.
پیوست فرهنگی؛ شرط ناگزیر توسعه صنعتی و کشاورزی
جنوب کرمان در آستانه جهشهای زیرساختی، صنعتی و معدنی قرار دارد. اگر صنایع بزرگ و طرحهای عمرانی پیوست فرهنگی روشن و بومی نداشته باشند، در بلندمدت ساختارهای اجتماعی و زیستمحیطی منطقه آسیب خواهند دید. فرهنگ مانع پیشرفت نیست؛ بلکه چراغ راهنمایی است که به سرمایهگذاریها جهت میدهد تا توسعه در خدمت کرامت انسان بومی و حفاظت از تمدن ارتا باشد.
جنوب کرمان برای خروج از سایه کمتوجهی رسانهای، به یک منظومه سیاستگذاری پیوسته نیاز دارد. تمدن شکوهمند جیرفت شناسنامه بینالمللی این دیار است؛ مشروط بر آنکه متولیان ارشاد و جامعه نخبگانی، رویدادها را به کارگاههای خلق ایده، روایتگری نوین و گرهگشایی از اقتصاد فرهنگ تبدیل کنند.

نظرات
دیدگاه های ارسال شده توسط شما پس از تایید توسط مدیر سایت منتشر خواهد شد.
پیام هایی که حاوی تهمت و افترا باشند منتشر نخواهند شد.
پیام هایی که غیر از زبان پارسی یا غیر مرتبط باشند منتشر نخواهد شد.