پایگاه خبری تحلیلی خبر سبزواران

به گزارش خبر سبزواران، داشته و فلات ایران تنها گذرگاهی بوده، اما این درست نیست‌و با کشف تمدن شهر سوخته و جیرفت این نتیجه حاصل می شود که این مناطق چیزی از غرب ایران و حتی بین النهرین کم نداشته است.

او با تشریح تمدن های شرق ایران توضیح داد: در محدوده ای که تعیین کردیم شرق ایران را میانه آسیا نامیده ایم و در این محدوده مناطق ۶ گانه تمدنی به مرکزیت «نمازگاه»، «ترنگ تپه و تپه حصار»، «ماندگار»، «سیستان»، «جیرفت» و «مهرگره» وجود دارند.

این کارشناس ایران‌شناسی گفت: سیستانی که بر اساس یافته های باستان شناسی انگور و دو بار در سال گندم تولید می کرده، به دلیل جنگل زدایی توسط انسان ها و مشکلات بستن سرچشمه رودخانه ها به سرزمینی خشک تبدیل شده است.

سرپرست کاوش‌های شهر سوخته با بیان اینکه در شرق ایران ۴ نقطه مهم وجود داشته اظهار کرد: تپه یحیی در جنوب کرمان از جمله این مناطق است که از هزاره هفتم تا هزاره اول قبل میلاد در آن زندگی وجود داشته، کار سنگ خیلی رایج بوده و اشیا و ظروف فراوانی در آنجا ساخته می شده.

او ادامه داد: شهداد که در کناره دشت لوت قرار دارد از مراکز بسیار مهم فلزگری و ساخت اشیای سنگ صابونی، فلزی و مرمر و شامل بخش مسکونی و صنعتی بوده است.

سجادی افزود: چند چیز در این منطقه پیدا شده که یگانه هستند؛ کشیدن تصویر یک الهه در کف قبر، جعبه موزائیک، تنها نوشته شرق که در منطقه شهداد یافت شده و بر لبه کوزه آبی نوشته شده بوده از جمله این هااست. همچنین در قبور افراد مجسمه هایی در ابعاد بزرگتر از آنچه پیش از این دیده بودیم قرار داده می شده که مشخص نیست پیکره و مجسمه چه کسی است

این باستان شناس برجسته کشور تصریح کرد: در جیرفت سلسله محوطه های باستانی وجود دارد که تاریخ تمدن ایران را متحول کرده است.

او با بیان اینکه شهر سوخته تنها شهر مهم و بزرگ ایرانی در شرق فلات ایران بوده و از سال ۱۳۵۳ در آنجا کار می کرده گفت: کار مهمی که طی سال های فعالیتم در این منطقه انجام شده و از آن رضایت قلبی دارم این است که در سال ۱۳۷۶ در آن فضا تنها یک اتاق خشت و گلی با یک نگهبان و همسرش وجود داشت، اما الان یکی از زیباترین موزه های ایران را در آنجا ساخته ایم و ۱۲۰ خانواده از آنجا ارتزاق می کنند و درواقع کار باستان شناسی منجر به چنین فعالیت مفید اجتماعی و مردمی خوبی شده است؛ همچنین ۱۶ دکتر در آنجا تربیت و به مدارج بالایی رسیده اند.

سجادی در ادامه به تشریح بخش های مختلف شهر سوخته از روی پلان و عکس های مربوط به آن پرداخت و اظهار کرد: این شهر ۳۲۰۰ پیش از میلاد پایه گذاری و ۱۸۰۰ قبل از میلاد از بین رفته است. مساحت خانه ها بین۹۰ تا ۱۵۰ متر بوده و چند نسل در آن زندگی می کردند.

این باستان‌شناس ادامه داد: در اینجا ۷۰۰ تا ۸۰۰ قطعه بافته و پارچه یافت شده که به دلیل شرایط اقلیمی محیط از بین نرفته و باقی مانده اند.

او تصریح کرد: شهر سوخته تنها سایتی در ایران است که ما در آن بایگانی زیستی داریم و حدود ۱۱۰۰ اسکلت در آنجا طبقه بندی کرده ایم و در کل به بازسازی جامعه انسانی پرداخته ایم که بخشی از آن از طریق پروژه های پایان نامه های دانشجویی انجام شده است.

سجادی با بیان اینکه جمعیت شهر سوخته در اوج شکوفایی خود بین ۱۲ تا ۱۴ هزار نفر بوده است توضیح داد: در قبور شهر سوخته از یک لیوان ساده تا مجموعه ای از اشیا قرار می دادند، چون معتقد به زندگی جاودان و بازگشت بودند و به دلیل آنکه مردم صلح دوستی بودند هیچ ادوات جنگی در این قبور یافت نشده.

این باستان شناس سرشناس کشورمان ادامه داد: در قبور زنان سفال های رنگی یافت کردیم و نقش بز پویا بر روی ظروف مشاهده می شود که بسیار جالب توجه است. در ساخت زیور آلات نیز از سنگ های نیمه گرانبها و فلزات گرانبها استفاده می کردند و اولین و قدیمی‌ترین چشم مصنوعی جهان نیز از این شهر یافت شده است.

او افزود: یکی از کشفیات شهر سوخته اسکلت میمون ماکاک است؛ و فقط دو نوشته در این شهر یافت شده که شامل یک رسید یا فاکتور و یک لوحه حسابداری است.

سجادی خاطرنشان کرد: یافته های باستان شناسی برگه های از هم پاره شناسنامه ما هستند که با درکنار هم قرار دادن آن ها می توانیم خود را و ریشه و هویتمان را معرفی کنیم.

او گفت: در کشور تورم کارشناسان باستان شناسی داریم اما در رشته های میانی بسیار کمبود وجود دارد؛ و به جوانان علاقه مند به باستان شناسی پیشنهاد می کنم در میان رشته ای ها به خصوص «انسان شناس فیزیکی» و «گیاه باستان شناسی» ادامه تحصیل دهند.

او تصریح کرد: همچنین باستان شناسان جوان حتما باید با یک زبان خارجی به خصوص انگلیسی آشنایی پیدا کنند، چراکه منابع این حوزه به زبان های خارجی است و عدم استفاده جوانان از منابع یاد شده از چالش ها می باشد.